Li gorî rapora li ser qeyranên xwarinê ku ji hêla Tora Agahdariya Ewlekariya Xwarinê ve hate weşandin, di sala 2023’yan de li seranserê cîhanê rewşa bêewlehiya xwarinê xirabtir bûye.
Nêzîkî 282 mîlyon mirov bi birçîbûna giran re rû bi rû mane, bi taybetî ji ber pevçûnên li Xeza û Sûdanê.
Her wiha sedemek din jî 72 mîlyon mirovên ku li 18 welatan dijîn, bûyerên giran ên avhewayê yên wekî lehî û hişkesalî ye.
Krîzên aborî hişt ku 75 mîlyon mirov li 21 welatan bi ewlehiya xwarinê re rû bi rû bimînin.
Rêxistina Tora Agahdariya Ewlekariya Xwarinê li ser birçîbûnê ya sala borî raporek weşand.
Di rapora rêxistinê de hat diyarkirin ku bûyerên hewayê yên dijwar û qeyranên aborî jî hejmara mirovên ku bi bêewlehiya xwarinê re rû bi rû ne zêde kirine.
Bêewlehiya xurek a tund, wekî civakên ku bi bêparbûna xwarinê re rû bi rû ne ku jîyana wan tehdîd dike, bêyî ku sedem û dem hebe, tê pênase kirin.
Zêdebûna sala par bi giranî ji ber xirabbûna şert û mercên li 12 welatan bû.
Sudan û Xeza di Bîlançoya birçîbûnê de derdikeve pêş
Li herêmên wekî Sûdan û Xezayê di gihandina xwarinên bingehîn de xirabûnek girîng heye û “şokên nû û dijwar” derketine.
Par li Filistînê 700 hezar kes bi birçîbûnê re rû bi rû man, 600 hezar ji wan li Xezayê bûn.
Ev hejmar piştî salekê bi qasî milyonek û 100 hezarî zêde bû.
Ev demeke dirêj e li Afganîstan, Komara Kongo ya Demokratîk, Etiyopya, Nîjerya, Sûriyê û Yemenê krîza xwarinê heye.
Sekreterê Giştî yê Neteweyên Yekbûyî Antonio Guterres di pêşgotina raporê de got,
“Li cîhanek ku her tişt pir zêde, zarok ji birçîna dimirin.”
Sedema Sereke ya Birçîbûnê: Şer û qeyrana aborî
Guterres da zanîn ku dema şer, kaosa avhewayê û krîza lêçûnên jiyanê bi tedbîrên ne têrker re bên cem hev, di sala 2023’an de nêzî 300 mîlyon mirov bi qeyrana xwarinê ya dijwar re rû bi rû dimînin.
Li gorî raporê, sedema sereke ya birçîbûna tund li 20 welat an herêmên ku 135 milyon kes lê dijîn, nakokî û bêewlehî ye.
Her wiha sedemek din jî 72 mîlyon mirovên ku li 18 welatan dijîn, bûyerên giran ên avhewayê yên wekî lehî û hişkesalî ye.
Krîzên aborî hişt ku 75 mîlyon mirov li 21 welatan bi ewlehiya xwarinê re rû bi rû bimînin.
Di raporê de agahî hat dayîn ku rewşa Ukrayna jî di nav de li 17 welatan li gorî sala 2023’an baştir bûye.
