Rêxistina Tenduristî û Guhertina Avhewayê ya Lancet a 2023’an, piştî lêkolîna li ser avhewayê rapora xwe weşand.
Li gorî lêkolîneke nû, bi zêdebûna germahiya global re heta sala 2050 wê asta mirinê 4,7 qat zêde dibe.
Rapora Tenduristî û Guhertina Avhewayê ya Lancet a 2023’an, îsal ji bo 8’emîn car hate weşandin.
Lêkolîna li ser rewşa hewayê bi beşdariya 52 saziyên lêkolînê yên ji herêmên cûda, hate kirin.
Di nava lêkolîneran de Rêxistina Tenduristiyê ya Cîhanê, Rêxistina Meteorolojiyê ya Cîhanê û 114 pisporên Neteweyên Yekbûyî (NY) jî hene.
Biryare ku îsal konferansa NY ya li ser guhertina avhewayê bi malûvaniya Îmaratên Ereb ên Yekbûyî li Dubayê were lidarxistin.
Ev rapor jî berî destpêkirina wê konferansê hate parve kirin.
Rapor: Germbûna gerdûnî heta sala 2050 dikare 4,7 qat zêdetir mirovan bikuje
Li gorî raporê, di navbera salên 2013-2022’an de li gorî salên 1991-2000’î hêjmara kesên ku ji ber germahiya zêde mirine zêdetir bûye.
Piraniya kesên ku jiyanan xwe ji dest dane jî di jor temenê 65 salî de ne.
Her wiha ji ber pêlên germê û hişke-salî yên ku pir zêde dibin, jiyana zindiyan gelekî zehmet bûye.
Ji sala 2021’an ve li 122 welatan 127 mîlyon mirov ji ber hişksaliyê nikarin xwarina bitendurist peyda bikin.
Bi guherîna şert û mercên hewayê re, belavbûna nexweşiyan jî zêde bûne.
Yek ji sedemên sereke yên belavbûna nexwaşiyan û xirabûna rewşa avhewayê sotemeniyên fosîle.
Lê tevî ku gelek caran Rêxistina Tenduristiyê yên cîhanî hişyariya li hember xeteriya vê yekê dane jî heta niha gaveke zelal nehatiye avêtin.
Her wiha karanîna sotemeniya fosîlî bi dijwarî berdewam dike.
Ev yek jî di demekî de ye ku zêdebûna germahiyê ji bo zindiyan xetereyên mezintir çêdike
Li gorî zanyaran metirsî heye ku mirinên bi germahiyê heta sala 2050’an ji sedî 370 zêde bibin.
Her wiha nêzîkê 525 mîlyon mirovên din di navbera 2041 û 2060’an de bi bêewlehiya jiyanê re rûbirû bimînin.
Zanyar di wê baweriyê de ne ku bi kêmkirina asta sotemeniya fosîl re dibe ku kalîteya hewayê baştir bibe.
