Tevgera û bihêzbûna Çînê, di raporên despêkê yên Kongresa Amerîka de ne.
Wezareta Parastinê ya DYA (Pentagon) ragihand ku Çîn ji bendewariyên wan bileztir biçek dibe.
Pentagonê got,
Çîn bi awayekî bilez çekên xwe yên nukleerî zêde dike û dibe ku heta 2027’an bi Taywanê re şereke germ jî rûbide.
Wezareta Parastinê ya Amerîkayê Pentagon ragihand ku stoqa çekên nukleerî ya Çînê ji ya ku dihate pêşbînîkirin bi lez zêde dibe.
Di rapora Pentagon ya li ser Çînê amadekirî û wê radestî Kongreyê bike de, hatiye diyarkirin ku rêveberiya Pekînê dikare di nava 6 salan de jimara serikên nukleerî bibe 700 û heta sala 2030’î ji bigihîne 1000’î.
Di raporê de daneyên li ser jimara serikên nukleerî yên niha ti agahî nehatine parvekirin.
Lê di rapora par de, hejmara texmînkirî wekî “200” hatibû destnîşankirin û hate pêşbînîkirin ku heya sala 2030’an jimara serikên nukleerî du qat bibe.
Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê (DYA) ku beriya niha xwediyê 3 hezar û 750 serikên nukleerî ye, ti planên xwe yên zêdekirina serikan nîne.
Di raporê de hat destnîşankirin ku Pekînê ji bo zêdekirina pergalên hilgirtina serikên nukleerî yên bejahî, deryayî û hewayî mezaxtineke zêde dike.
Her wiha ji bo hêza xwe ya nukleerî zêde bike binesaziya pêwîst pêş xist.
Rayedarekî Pentagonê ji AFP re got,
“Ev pêşkeftin ji bo me pir bi fikar e û di derbarê niyeta Çînê de pirs hene.”
Armanc Taywane?
Rêveberiya DYA’yê Çînê wekî pirsgirêka herî girîng a ewlehiyê ragihand.
Çîna ya dawrê teknolojiyên çekan û parastinê de, pêşketinên mezin bidest xistin de, dixwaze di warê leşkerî de DYA derbas bike.
Rapora Pentagonê texmîn dike ku nûjenkirina leşkerî ya bilez a Çînê armanc dike ku heta 2027’an hemû astengên li pêşiya dagirkerina Taywanê rake.
Demên derbasbûyî Waşîngtonê bi eşkere piştevaniya xwe ya ji bo Taywanê ragihandibû.
Serfermandarê DYA Mark Milley meha borî îşaret bi ceribandina Çînê ya çeka hîpersonîk kir û wiha gotibû:
“Em şahidiyê yek ji mezintirîn guherînên di hêza cîhanî û jeostratejîk de pêk tên dikin.”
Serokê Çînê Xi Jinping jî beriya niha ragihand ku heta 2049’an ew armanc dikin ku bibin hêza herî mezin a cîhanê.
